Rens Ulijn

Journalist & eindredacteur


Eindhovens Dagblad, December 1, 2007

Internet als zegen voor integratie

SECTION: GEHELEOPLAGE; Page: C08 (71)

LENGTH: 1132 words

Allochtone internetsites zijn een doorslaand succes. Honderdduizenden jongeren loggen dagelijks in op Marokkaanse en Turkse websites. Hoewel de virtuele wereld vooral langs etnische scheidslijnen is geordend, zien deskundigen ook mogelijkheden voor integratie.

 door Rens Ulijn

‘Sinterklaas kan ook Arabisch’. Zomaar een kop boven een bericht dat afgelopen week te vinden was op de populaire website Marokko.nl. In een puntig geschreven nieuwsbericht lezen de 120.000 leden van de grootste Nederlandse internetcommunity voor Marokkanen dat je in Amsterdam Arabische chocoladeletters kunt kopen. Onze oer-Hollandse Sint deelt voor hem onuitspreekbare cacaoletters uit aan zoete Marokkaanse kindjes. Hoe geintegreerd wil je het hebben? ‘Koopt de Sint ook Aischa’s (Arabische equivalent van de Barbie, red.) en een scheikundedoos voor kleine Ali om bommetjes te maken?’, grapt iemand op de site. Een ander wil vooral weten welke Arabische letter het grootst is.

Over de politieke voorkeuren van de redacteuren bestaat geen misverstand. Het bericht over het plan van Wiegel om de VVD te laten fuseren met de partijen van Wilders en Verdonk krijgt de volgende kop mee: Wilders + Verdonk + VVD = Ellende. Het bericht eindigt met: ”t Zou wel lachen zijn. Alle politieke mislukkelingen in een partij, de Jostiband van de politiek’.

De politiek-incorrecte toon op Marokko.nl doet nog het meest denken aan die van hun rechtse, autochtone broertje Geenstijl.nl. “Alleen worden de berichten op allochtone sites met argusogen gevolgd”, weet Faizal Nabibaks van mediabureau Etnomedia in Rotterdam. “Op Geenstijl worden moslims consequent geitenneukers genoemd. Daar hoor je weinig klachten over. Als wij die toon op onze sites aanslaan over christenen, staat iedereen op z’n achterste benen, maar eigenlijk is dat het toppunt van integratie.”

Het aantal allochtone websites en hun bereik groeien al jaren. Terwijl uit onderzoek na onderzoek blijkt dat de publieke omroep er niet in slaagt allochtonen aan zich te binden. Zo heeft 19 procent van de Turken, Marokkanen, Surinamers en Antillianen nog nooit naar het NOS Journaal gekeken. Tegelijkertijd halen steeds meer allochtone jongeren hun informatie van specifieke minderhedensites.

Achter sommige sites zitten stichtingen die met subsidies de integratie proberen te bevorderen. Het gros van de sites is echter commercieel. “Onze sites richten zich niet alleen op Marokkanen, Turken en Surinamers”, benadrukt Nabibaks, die met Etnomedia de sites Maghreb.nl (Marokkaans), Waterkant.nl (Surinaams) en Lokum.nl (Turks) bestiert. “Uit onderzoek blijkt dat een kwart van de bezoekers geinteresseerde Nederlanders zijn. Onze sites zijn er voor iedereen die geinteresseerd is in Turkije, Marokko of Suriname.” Een aantal allochtonensites lag een paar jaar geleden onder vuur wegens hun discriminerende inhoud. Zo haalde de inmiddels opgeheven site alqualem.nl (Arabisch voor ‘de pen’) het nieuws toen er vlak na de moord op Theo van Gogh een anti-homopamflet op werd geplaatst. Het Meldpunt Discriminatie Internet (MDI) ontving na de aanslagen in de VS van 11 september 2001 honderden klachten over Maroc.nl. Op de site werd Osama bin Laden verheerlijkt en verschenen antisemitische opmerkingen. Ook het nieuws dat terreurverdachten Samir A. en zijn vriendin Soumaya S. elkaar via de site leerden kennen, plaatste Maroc.nl in het verdachtenbankje. Inmiddels kent de site, die overheidssubsidie ontvangt, strenge huisregels. “Binnen onze internetgemeenschap moet stevig gediscussieerd kunnen worden”, zegt oprichter Mohamed El

Aissati. Het dient wel binnen de grenzen van de Nederlandse wet te gebeuren. “Zodra wij een discriminerende opmerking tegenkomen, wordt die verwijderd. Wie meerdere keren in de fout gaat, wordt uiteindelijk helemaal geblokkeerd.”

De vraag of de etnische verkokering op internet een obstakel is voor de integratie wordt door de wetenschap met een duidelijk nee beantwoord. In zijn jaarboek, ICT en Samenleving, stak het Sociaal en Cultureel Plan Bureau (SCP) nog de loftrompet over de zegeningen van internet voor de integratie. Door het voeren van intensieve discussies op sites als Maroc.nl krijgen jongeren meer begrip voor elkaars standpunt, aldus het SCP. Bovendien worden de allochtone sites ook massaal door autochtone jongeren bezocht, waardoor Nederlandse en buitenlandse jongeren elkaar tegenkomen. Ander positief punt is volgens het SCP dat de voertaal op de minderhedensites vrijwel altijd Nederlands is.

Volgens Faizal Nabibaks van Etnomedia begrijpen mensen die denken dat allochtonen alleen nog maar op hun eigen sites komen, niks van de werking van internet. “De verkokering is het gevolg van de manier waarop internet is georganiseerd. Alles wordt gerubriceerd in groepen, mensen creeren gemeenschappen rond een gezamenlijke interesse. Een forum voor liefhebbers van de BMW 3-serie is in wezen niks anders dan een site als Lokum.nl, waar mensen die geinteresseerd zijn in de Turkse cultuur elkaar ontmoeten. Maar Turkse jongeren kijken en luisteren daarnaast ook gewoon naar de mainstream media. Ook onder Turken is de Telegraaf nog steeds de grootste krant.”

Volgens publicist Paul Scheffer, schrijver van het boek Het land van aankomst, maakt ICT het mogelijk verbonden te blijven met het land van herkomst en tegelijk verbindingen aan te gaan met het land van aankomst. “Moderne communicatiemiddelen voegen in die zin een nieuwe dimensie toe aan de geschiedenis van migratieprocessen”, meent Scheffer. “Vroeger was migratie een afscheid voor altijd, maar nu wordt er gependeld, al was het maar in mentaal opzicht. Die dubbele loyaliteit vind je in verhevigde vorm terug in de digitale wereld. Digitale technologie zet het multiculturele drama op scherp.”

Hoogleraar ICT en Sociale Verandering Valerie Frissen ziet in de digitale communicatietechniek juist kansen. “Jongeren zijn volledig vergroeid met de digitale wereld. Ze zijn altijd online en maken geen onderscheid tussen de virtuele wereld op internet en de echte wereld om zich heen”, zegt Frissen. “Ze zijn via msn en mobiele telefoon 24 uur per dag verbonden met een groot aantal gemeenschappen. Aan de hand van die netwerken vormen ze hun identiteit. Dat maakt de digitale wereld tot een essentiele dimensie van de toekomstige multiculturele samenleving. Als er onder Nederlanders behoefte is aan een nieuw wij-gevoel zal dat via digitale netwerken moeten ontstaan”, aldus Frissen.

Ook Mohamed El Aissati ziet in het integratievraagstuk een belangrijke rol voor allochtone internetgemeenschappen. “Ik geloof dat alleen emancipatie met behoud van identiteit kan leiden tot integratie. Op internet kan iedereen zich op een laagdrempelige manier verenigen en voor een groot publiek zijn mening uiten. Uiteindelijk leren we elkaar zo beter kennen. De ontzuiling is in Nederland ook pas goed op gang gekomen toen Nederlanders via de verzuilde omroepen kennis maakten met elkaars standpunten. Zo zal internet een zege blijken voor de integratie.”

LOAD-DATE: November 30, 2007

LANGUAGE: Dutch

PUB-TYPE: NEWSPAPER

© Copyright 2007 Eindhovens Dagblad